Tarihsel süreçte el sanatları, ulusal kültürün maddi bir boyutu ve halk ekonomisinin en önemli bir parçası olarak yer almıştır. Bugün artık el sanatlarımız ancak küreselleşebilir görsel sanatımızdır. Kaybolmazlarsa...
Information
- Network:
- Kanal B
- Season:
- Perşembe 23:00 / Cuma 15:00 / Cumartesi 07:30
- Genre:
- Belgesel
3,040 People Like This
Notes
2 notesSee All
- Çan Ustası Mahmut Sabancı - Demirci/Manisa 2:26am Jul 1
- Kanal B Frekans Bilgileri 9:29pm Aug 13|1 Comment
Photos
2 of 23 albumsSee All
MidyatUpdated about 2 weeks ago
Wall PhotosCreated about a month ago
Favorite Pages
Links
Ellerin Türküsü
Samanpazarı denince akla ilk gelen şeylerden biri de sepetciler. Onlar da sadece Ankara'nın sepet ihtiyacını karşılayan kendi yağında kavrulan bir kaç sepetciden ibaret.
Biri şapkacı, biri sepetci; sayıları bir elin parmakları kadar bile değil.
Geçimlerini ellerinin emekleriyle sağlayanbu ustalara; "iyi ki varsınız, ust...alar", diyoruz.
Yapım: Ayşe Öksüz Kanal B Turkiye
Kamera: Namık Uğur
Kurgu: Özlem Türkmen - Begüm Butan
Ustalar: Ali Demir
Ankara
2.Şubat.2005
Length:10:44
Ellerin Türküsü
Ankara'nın en eski en yaşanmış yolları. Nice uygarlıklar gelip geçmiş bu yollardan. Şimdi bu yollarda yürüken her adımda geçmişten izler yakalıyoruz. Ankara Samanpazarı veya Kale civarı çeşitli sokaklardan meydana gelmiş. Her sokak kendi bünyesinde ayrı bir değeri taşıyor; halıcılar, bakırcılar, antikacılar, kilimciler.... Özellikle el işçiliğine meraklı Ankaralıları ve turistleri kendine çekiyor. Geleneksel el işçiliklerini sergileyen dükkan sahipleri ise değişen ve gelişen alışveriş kültürüne adeta meydan okuyor.
Bunlardan biri de Mehmet Ali Palacı. Mehmet Ali Palacı, dünyanın bütün şapkalarını dikip bitirmesi gerekiyormuş edasıyla sürdürüyor, mesleğini.
Yapım: Ayşe Öksüz Kanal B Turkiye
Kamera: Namık Uğur
Kurgu: Özlem Türkmen - Begüm Butan
Ustalar: Mehmet Ali Palacı
Ankara
2.Şubat.2005
Length:15:43
Ellerin Türküsü
Ankara Kuzgun Sokak'ta akşam üzeri havanın ayazında küçücük bir dükkanın loş ışığı.
Yaklaştıkça içeriden gelen tamburun hüzünlü sesi. Kapıyı araladığımda tabureye oturmuş beyaz saçlı bir adam. Tamburuna eğilmiş kederli kederli tambur çalıyor. Tütsü yakmış, taze çay demlemiş. Soğuktan buz kesmiş ellerimi avuçlarının içi...ne alarak ve kocaman gülümseyerek "Hoşgeldin" diyor.
Erkin usta, ellerini 30 yıldır kanun yapımına adamış emekli bir asker. O, kanunu hem iyi yapıyor hem de iyi çalıyor.
Yapım: Ayşe Öksüz Kanal B Turkiye
Kamera: Sacit Altun
Kurgu: Özlem Türkmen - Begüm Butan
Ustalar: Erkin Gürdoğan
Ankara
Yayın Tarihi: 29.Aralık.2004
Length:14:18
Ellerin Türküsü
Ud, perdesiz ve zengin ses aralığına sahip tok sesi ile büyüleyici bir müzik aleti.
Emekli Albay Sadettin Sandı, pek çok müzik aleti yapıyor ama, onun için udun yeri apayrı.
Yapım: Ayşe Öksüz Kanal B Turkiye
Kamera: Sacit Altun
...Kurgu: Özlem Türkmen - Begüm Butan
Ustalar: Sadettin Sandı
Ankara
Yayın Tarihi: 29.Aralık.2004
Length:13:58
Ellerin Türküsü
Beypazarı'nda ilk olarak Babit isimli bir Ermeni tarafından yapılan ve bin yıla yakın bir geçmişi olan telkari sanatının her aşaması büyük bir sabır ve emek gerektirir.
Telkari; zayıf iş, nazlı iş ve bu nazı sayesinde hala ustaların ellerinde yaşamaya devam ediyor.
Yapım: Ayşe Öksüz Kanal B Turkiye
Kamera: Sacit Altun
...Kurgu: Özlem Türkmen - Gonca Erman
Araştırma: Betül Yılmaz
Ulaşım: Murat Mavi
Ustalar: Alaaddin Pekşen - Hüseyin Eken
Beypazarı - Ankara
Yayın Tarihi: 27.Ekim.2004
Length:14:00
Ellerin Türküsü
Gümüş, saçma şeklindeyken kül-toprak-seramik karışımı olan potaya konduktan sonra 950 derecede eritiliyor. Çelik döküm kalıplara çubuk halinde dökülüyor, dökme sırasında soğuyan tel parça merdane denen gözlerden kademe kademe ince çekiliyor. Böylece tel hem uzuyor hem de 1.5-2 mm kalınlığa kadar inceliyor.
Tekrar sertle...şmiş olan tel sarılarak tekrar ısıtılıyor.
Hadde; çelik pul şeklinde bir alet. İçinde telin geçtiği merkez kısmındaki elmas sayesinde aşınmaksızın teli pürüzsüz çıkarıyor. Haddeler sırayla dizilerek 1.5-2 mm kalınlıktaki tel yuvarlak hale getiriliyor.
Has gümüş 1000 ayar olup çok yumuşak, işlenmeye uygun olmadığı için 1 kg has gümüşe 75 gr bakır katılarak sertleştiriliyor.
Yapım: Ayşe Öksüz Kanal B Turkiye
Kamera: Sacit Altun
Kurgu: Özlem Türkmen - Gonca Erman
Araştırma: Betül Yılmaz
Ulaşım: Murat Mavi
Ustalar: Alaaddin Pekşen - Hüseyin Eken
Beypazarı - Ankara
Yayın Tarihi: 27.Ekim.2004
Length:10:14
Ellerin Türküsü
Kitap; sadece kapaklardan ve sayfalardan oluşmuyor. Kitabın pek çok bölümü var; üst kapak, arka kapak ve sırt bölümünden oluşuyor. Kitabın okunan yeri belli etmesini sağlayan üçgen kısma mıklep, mıklebe bağlı kısma sertap, sertabın her iki tarafındaki girintiye dudak deniyor.
Dudak aynı zamanda kitabın yıpranmasını önlü...yor. Kitabın rahatça açılmasını sağlayan kısım da mukat payı.
Mustafa usta, okula gidememiş, okuyamamış ama, O'nun hayatı kitapların arasında geçmiş hep. Ellerindeki nasırlar kalem tutmaktan değil, kitap dikmekten olmuş.
Yapım: Ayşe Öksüz Kanal B Turkiye
Kamera: Deniz Durmuş
Kurgu: Aslı Soyumert - Nisa Kasapoğlu
Ustalar: Mustafa Karakurşun
Ankara
Yayın Tarihi: 9.Mart.2005
Length:16:42
Ellerin Türküsü
Eskiden tıpkı ayakkabılarımızı tamir ettirdiğimiz köşkerler gibi yanıbaşımızda duran kitaplara hayat veren onları onaran ciltciler vardı.
Şimdilerde yanıbaşımızda değiller belki ama, onların yaptığı kitaplar raflarda duruyor. Bu kitapları arada sırada elimize alsak da tekrar tekrar anlarız; aslında insanın, tek arkadaş...ının kitap olduğunu.
Mustafa usta, 46 yıldır Ankara'da mücellitlik yapıyor. Bugün sıvama ciltlerde kitabın kapağı 170 gr kağıda basılarak üzerine selofan atılarak hazırlanıyor. Bu tip ciltlerin dayanıklı olmadığını söylüyor, Mustafa usta.
Cilt yapılacak olan kitap önce sökülüyor ve tamir ediliyor. Sicimle dikilecekse teksire çekiliyor. Tezgah sicimine dikiliyor. Atlama, düz ve fener dikiş olarak üç tip dikiş kitapların dikiminde kullanılıyor. Tutkallanarak kurumaya bırakılıyor. Kuruduktan sonra etek, baş ve ağızdan kesilerek birinci kanbur ve gerekiyorsa ikinci kanbur açılıyor.
Sırta karton ve kaplık takılıyor. Bir gün kurumaya bırakılıyor. Ertesi gün kapağın mukavvaları kesilir ve kapak yapılıyor. Sonra kitabın yazıları dizilir ve kapak açık olarak yazısı basılıyor.
Cilt tezgahı, tezgah sicimi, testere, tutkal, naylon ip, kurdele, şerazi, mukavva bir mücellitin kullandığı malzemelerden bazılarını oluşturuyor.
Yapım: Ayşe Öksüz Kanal B Turkiye
Kamera: Deniz Durmuş
Kurgu: Aslı Soyumert - Nisa Kasapoğlu
Ustalar: Mustafa Karakurşun
Ankara
Yayın Tarihi: 9.Mart.2005
Length:10:56
Ellerin Türküsü
Tenekeciler Sokak, Ankara'da Posta Caddesi'nde. Tenekeciler Sokağı'nda teneke ile ilgili herşey var.
Güler ustanın elinde tenekeler eğilip bükülüyor; soba oluyor, kazan oluyor, kova oluyor. Güler ustanın elinde tenekeler çiçek açıyor.
"Sanatkarın kirli elleri, medeniyetin aynasıdır.- Atatürk"
Yapım: Ayşe Öksüz Kanal B Tur...kiye
Kamera: Yusuf Türker
Kurgu: Begüm Butan
Ustalar: Güler Yılmaz - Ahmet Çavuş
Ankara
27.Nisan.2005
Length:12:05
Ellerin Türküsü
Ellerde kimi zaman boyalar olur, kimi zaman fırçalar kimi zaman bir bıçak.
Bazen bir çamur bazen de hamur olur. Parmakların arasından çiçek çıkar; kırmızı, pembe, mor, ağaç çıkar; yeşil, turuncu, sarı. Bazen de bir güneş ya da mavi bir deniz çıkar. Hamur, böyle bir şey işte. Onunla her şey yapılır.
Yapım: Ayşe Öksüz Kan...al B Turkiye
Kamera: Yusuf Türker
Kurgu: Begüm Butan
Ustalar: Sevil Erdem - Dilan Akçasoy
Ankara
27.Nisan.2005
Length:12:45
Ellerin Türküsü
Diş makası ile kesme, çatma, eğri makas ile oyma, deveboynu örsü ile yuvarlak şekillilerin dövülmesi, sava örsü ile eğriliklerin düzeltilmesi, helvani örsü ile çekiçleme, tava örsü ile tavaların toplanması bunların hepsi bir bakırcının işlerinin farklı parçalarını oluşturuyor.
Ankara'nın Salman Sokağı, eskiden bakır işl...erinin merkezi iken bugün artık, hediyelik eşyaların satıldığı, o eski çekiç-kalay seslerinin iyiden iyiye azaldığı bir yer haline gelmiş.
Bakırın sesi ustaların kulağında müziğe dönüşmüş. Onlar aslında yıllardır kendi ellerinin türküsünü dinlemişler.
Yapım: Ayşe Öksüz Kanal B Turkiye
Kamera: Namık Uğur
Ustalar: Mustafa
Ankara
Yayın Tarihi: 20.Ekim.2004
Length:10:32
Ellerin Türküsü
Tarihi günümüzden ikibin yıl öncesine dayanan bir el sanatı bakırcılık. Kolay işlenebilen bir metal olduğu için daha çok takılarda ve kapı süslemelerinde, mutfak eşyalarında kullanılmış.
Osmanlı döneminde işçilik konusunda doruk noktasına ulaşan bakır, usta ellerin elinde dövme, dökme, sıvama ve preste baskı olarak dör...t farklı şekilde işleniyor.
İnsanların ihtiyaçlarına göre bakır eşyaların türü de talepler de değişmiş. Mustafa usta, 60 yıldır cami minarelerine bakır alemler yapıyor.
Bakırın sesi ustaların kulağında müziğe dönüşmüş. Onlar aslında yıllardır kendi ellerinin türküsünü dinlemişler.
Yapım: Ayşe Öksüz Kanal B Turkiye
Kamera: Namık Uğur
Ustalar: Mustafa
Ankara
Yayın Tarihi: 20.Ekim.2004
Length:17:19
Mahmut usta, oğlu Mustafa ile beraber Demirci'de çan imalatı ile uğraşıyor. Çan yapımında önce bakır sac üzerine kalıplar kibrit kutusu büyüklüğünde çiziliyor ve birer santim arayla kesiliyor. Sonra 4-6 parça olarak perçinleniyor, ocakta kızaracak dereceye getiriliyor. Yumurta şeklinde ort...
Ellerin Türküsü
Konya'nın Hüyük ilçesi Mutlu beldesinde yüzyıllardır hasır işçiliği yapılıyor. Ancak bu el sanatı bugün sadece dört-beş hanede kalmış.
Sabri usta da hasır işçiliğine devam eden ustalardan birisi. Sabri usta, taktak tezgahında hasır imalatı yapıyor. Sabri ustaya göre göç ve genç kuşağın ilgilenmemesi ayrıca yurtdışından ...daha ucuza farklı ürünlerin geliyor olması hasır işlerinin azalmasının önemli nedeni.
Çanta, tavan süsü, namazlık gibi eşyaların üretimi hasır ile yapılıyor.
Temmuz-Ağustos aylarında 15 gün boyunca Beyşehir Gölü'nden toplanan kamışlar, kış aylarında evlerde dokunuyor.
Filiz usta ise hasırı, taktak tezgahı yerine yer tezgahında dokuyor. Filiz usta da sipariş üzerine hasır dokuduğunu söylüyor. Satış fiyatı ise metresine göre belirleniyor.
Yapım: Ayşe Öksüz Kanal B Turkiye
Kamera: Salih Öztürk
Kurgu: Nehir Gündüzer
Ustalar: Sabri - Filiz Selvi
Mutlu - Hüyük - Konya
3.Haziran.2010
Length:10:58
